Wieża widokowa na Górze Włodzickiej
Koncepcja budowy wieży widokowej na Górze Włodzickiej (niem. Spitzberg) narodziła się w 1925 roku z inicjatywy lokalnej społeczności, a jej pomysłodawcą był miejscowy aptekarz, August Roderfeld. Inwestycja ta była bezpośrednią odpowiedzią na rosnącą popularność turystyki, stymulowaną w dużej mierze przez rozwój sieci kolejowej. Obsługa ruchu turystycznego dynamicznie przekształcała się w jedną z kluczowych gałęzi gospodarki w regionach posiadających połączenia kolejowe.
Przez miejscowość Świerki przebiega linia kolejowa Wałbrzych – Kłodzko, stanowiąca fragment Śląskiej Kolei Górskiej. Trasa ta była również elementem szerszego projektu, mającego na celu stworzenie krótszego połączenia kolejowego między Berlinem a Wiedniem. Linia, ze względu na malownicze widoki górskie, liczne tunele i imponujące, wysokie wiadukty, wywierała znaczne wrażenie na podróżnych, przyciągając zamożnych turystów, którzy mogli podziwiać uroki Sudetów Środkowych z okna pociągu. Mimo że obecnie linia ma charakter lokalny, w tamtym czasie stanowiła realizowaną główną magistralę o strategicznym znaczeniu, rozpoczynającą się w Berlinie.
Należy jednak podkreślić, że istotnym celem budowy kolei był także rozwój przemysłu. Inwestycja miała na celu aktywizację gospodarczą terenów Przedgórza Sudeckiego, które, choć podupadłe ekonomicznie, obfitowały w surowce mineralne, co stwarzało potencjał do rozwoju działalności przemysłowej.
Wracając do historii Góry Włodzickiej, na jej zboczach funkcjonował wówczas kamieniołom. W jego pobliżu utworzono bufet, który początkowo służył pracownikom kopalni, oferując im posiłki i ciepłe schronienie. Z udogodnienia tego chętnie korzystali również turyści. Atrakcyjne widoki ze szczytu, który w przeciwieństwie do stanu obecnego nie był porośnięty lasem, przyciągały coraz większą liczbę odwiedzających.
Z czasem bufet rozbudowano o miejsca noclegowe, przekształcając go w pełnoprawne schronisko o nazwie Spitzbergbaude. Obiekt ten, zlokalizowany na otwartym terenie przy krawędzi skarpy, dysponował przestronną, prostokątną salą jadalną wyposażoną w pianino oraz zewnętrznym tarasem ze stolikami i krzesłami. Właściciel schroniska, Alfons Weiss, aktywnie wsparł inicjatywę budowy wieży, przekazując 100 m2 terenu na szczycie góry. Współcześnie w miejscu dawnego schroniska widoczne są jedynie zarysy ruin, ukryte w gęstym lesie.
Prace budowlane nad wieżą widokową rozpoczęto w sierpniu, a uroczystość otwarcia miała miejsce już 16 października 1927 roku, w obecności starosty Emila Schuberta. Inwestycja została sfinansowana ze środków ówczesnego powiatu noworudzkiego. Projekt architektoniczny wykonał Gerhard Ferche, natomiast realizacją budowy zajęła się firma Baugeschaft W. Henke u. Co. z Nowej Rudy.
Jako budulec wykorzystano lokalny melafir w formie pustaków wypełnionych żwirem. Materiał ten okazał się jednak niskiej jakości, co wymusiło przeprowadzenie remontu wieży już w 1934 roku. Konstrukcja osiągnęła wysokość 14,6 metra, a na platformę widokową prowadziło 50 krętych, betonowych schodów. Pod zadaszeniem na szczycie umieszczono malowidło prezentujące panoramę widoczną z wieży. U podstawy budowli stworzono zadaszone schronienie na planie kwadratu, gdzie okresowo uruchamiano bufet.
W dniu inauguracji, z powodu niesprzyjających warunków atmosferycznych, pokaz sztucznych ogni odwołano, a uczestnicy uroczystości schronili się pod dachem schroniska. Wystąpił wówczas chór męski z Ludwikowic Kłodzkich. Wieczór zakończył się balem zorganizowanym w gospodzie w Świerkach. W 1935 roku wieży nadano imię prezydenta Niemiec, marszałka Paula von Hindenburga, i stała się ona miejscem zlotu gwiaździstego GGV. W 1940 roku zamontowano instalację odgromową (piorunochron). Od tego momentu konstrukcja stopniowo niszczała, osiągając stan całkowitej bezużyteczności. Już w latach 50. wejście na wieżę było uznawane za niebezpieczne, choć wciąż technicznie możliwe.
Wychodząc naprzeciw współczesnym potrzebom ruchu turystycznego na pograniczu polsko-czeskim, podjęto decyzję o odbudowie wieży na Górze Włodzickiej. Prace te zrealizowano w ramach projektu „Polsko-czeski Szlak Grzbietowy – część wschodnia”.
Odbudowana wieża, wierna swojemu pierwowzorowi, ma całkowitą wysokość 14,6 metra, a na platformę widokową prowadzi 50 schodów. Oficjalne otwarcie nastąpiło w piątek 19 października 2018 roku. Do obiektu, odtworzonego na wzór oryginalny z użyciem zbliżonych materiałów, można dotrzeć trzema oznakowanymi szlakami turystycznymi: czerwonym ze wsi Świerki, zielonym od stacji kolejowej Świerki Dolne oraz niebieskim z Ludwikowic Kłodzkich.
Wieża stanowi obecnie przedłużenie łańcucha wież widokowych, rozciągającego się od Gór Orlickich i Bystrzyckich, aż po Góry Sowie.
Na podstawie artykułu:
www.fanka.pl